Ինչու կարող էր Կարմիր խաչը ջնջել հայ ռազմագերու նամակի որոշ տողեր. կարծիքներ
Իրավապաշտպանները տարբեր գնահատականներ ունեն՝ կապված այն փաստի հետ, որ Ադրբեջանում գտնվող հայ ռազմագերի Հակոբ Ինջիղուլյանի՝ իր ընտանիքի անդամներին ուղղված երկու նամակներում ջնջված տողեր կան:
Tert.am-ի հետ զրույցում «Հանրապետություն» կուսակցության անդամ, իրավապաշտպան Արտակ Զեյնալյանն օրինակ՝ մեկնաբանելով այս փաստը, որպես իր անձնական կարծիք հայտնեց.«Կարծում եմ, որ այդտեղ միջամտություն կա անձնական կյանքի հարգանքին իրավունքին: Այսինքն՝ եթե անձը իր հարազատներին բան է ուղարկում, էդ նամակի բովանդակությունը պիտի հայտնի լինի միայն երկուսին, եթե չկա դատարանի որոշում, որը թույլ է տալիս անձնական կյանքի ազատությանը միջամտություն: Եթե այդ նամակագրությունը պիտի լինի, այն պիտի լինի անմիջական, և որևէ մեկն իրավունք չունի ինչ-որ բան ջնջել, ոչնչացնել»:
Հիշեցնենք,Tert.am-ի հետ զրույցում Հակոբ Ինջիղուլյանի եղբայրը հայտնել էր, որ հունիսի 13-ին իրենց՝ Հակոբի անունից փոխանցված նամակներում որոշ տողեր ջնջված են եղել և որ նամակներում Հակոբ Ինջիղուլյանը գրում է, թե իր հետ ամեն ինչ կարգին է, իրեն ոչ ոք չի նեղացնում:
Հայաստանի հելսինկյան ասոցիացիայի նախագահ Միքայել Դանիելյանը, նույն հարցի շրջանակներում Tert.am-ին ասաց, որ դա առաջին դեպքը չէ, որ Կարմիր խաչը տեղեկատվություն է ջնջում, ապա ավելացրեց, որ դա նրանց աշխատաոճն է:
«Այն ժամանակ, երբ մեզ թույլ էին տալիս զբաղվել նման հարցերով, հանդիպել ենք նման դեպքերի, ու իրենք բացատրում են դա նրանով, որ ունեն որոշ բաներ, որ իրենք չպետք է գրվեն, դա իրենց աշխատաոճն է … այսինքն՝ իրենք ունեն իրենց ներքին կանոնադրությունը, որում արգելված բաներ կան, բայց թե ինչ՝ չեմ կարող ասել»,-մեկնաբանեց իրավապաշտպանը:
Հելսինկյան քաղաքացիական ասամբլեայի Վանաձորի գրասենյակի ղեկավար Արթուր Սաքունցն էլ ասաց, որ ամբողջովին վստահում է Կարմիր խաչին ու վստահ է, որ Բաքվում այս կազմակերպության ներկայացուցիչները հենց Հակոբի ներկայությամբ են ջնջել այդ տողերը:
Նա մանրամասնեց նաև դրա հնարավոր պատճառների մասին՝ ասելով, որ, նախ, պետք է լիովին հասկանալ Կարմիր խաչի մանդատի էությունը: Որ Կարմիր խաչի գրասենյակները ոչ միայն տվյալ երկրում, այլ ամենուր աշխատում են տվյալ երկրի իշխանության հետ որոշակի համաձայնության շրջանակների հիման վրա:
Քանի որ գոյություն ունի «պետական կամ ռազմական գաղտնիք» հասկացություն, նամակագրությունը կատարվում է գաղտնիության սկզբունքն ապահովելու հիման վրա: «Այսինքն՝ որոշակի պայմաններ կան, որոնց պահպանման դեպքում է, որ հնարավոր է լինում ապահովել Կարմիր խաչի գործունեությունը տվյալ երկրում և իրականացնելու իր մանդատը»,- ասաց Արթուր Սաքունցը:
Նրա խոսքով՝ այս պահին կարևորը Ինջիղուլյանի անվտանգությունն է, որը կարող է վերանալ կամ վատթարանալ, եթե որոշակի տեղեկատվական արտահոսքի պատճառով, որը չթույլատրելու վերաբերյալ Ադրբեջանի ու Կարմիր խաչի միջև կա պայմանավորվածություն:
«Եթե Ադրբեջանն ասում է, որ որպես Կարմիր խաչի գրասենյակ իմ տարածքում կարող եք գործել է՛ս, է՛ս , է՛ս պահանջների ապահովման դեպքում, շատ տարօրինակ կլինի, որ դրանք խախտվեն ու կազմակերպություն զրկվի իր մանդատն իրացնելու հնարավորությունից: Այսինքն՝ այս պահին կարևորը Ինջիղուլյանի անվտանգությունն է, և եթե դրան կարող է վնաս հասցնել որոշակի արտահոսքի հետևանքով իր նկատմամբ վերաբերմունքի հնարավոր վատթարացում, փոփոխություն , նշանակում է, որ այդ տեղեկատվությունը չպետք է հրապարակվի»,-ասաց Սաքունցը, ըստ էության, հասկացնելով, որ Կարմիր խաչը իրավունք ունի միջամտելու նամակի բովանադակությանը:
Նա այս համատեքստում ընդգծեց, որ միշտ՝ ինչ-որ մի երկրի տարածքում գերու կամ ռազմագերու հետ Կարմիր խաչը, Ժնևյան կոնվենցիայի պահանջների համաձայն, հանդիպում է նախապես ձեռք բերված երկարատև բանակցությունների շնորհիվ և հանդիպելու ընթացքում էլ գերուն մանրամասն բացատրվում է, թե ինչը կարող է դիտվել գաղտնիքի ոտնահարում:
Այսինքն գերուն, ռազմագերու ի սկզբանե ծանոթացնում են խաղի կանոններին: Հենց դրա համար էլ Արթուր Սաքունցը գրեթե 100 տոկոսով համոզված է, որ այս տողերն առանց Հակոբ Ինջիղուլյանի համաձայնության չեն ջնջվել: «Այսինքն՝ ոչ թե վերցնում նամակը, հետո առանց Հակոբի ջնջում, այլ՝ իր ներկայությամբ են ջնջում»,-ասաց նա:
Ի պատասխան հարցի, թե այդ տողերը, գուցե, գերությունից ազատվելու տեսանկյունից կարևոր տեղեկություննե՞ր են պարունակել, Արթուր Սաքունցն ասաց, որ վստահում է Կարմիր խաչին ու որևէ հիմք չունի այս կազմակերպության պրոֆեսիոնալության ու անաչառության վրա կասկածելու:
«Տա՛ Աստված, Հակոբ Ինջիղուլյանն ազատվի և ունենանք հնարավորություն իմանալու՝ ի՞նչն է ջնջվել, որի հիման վրա էլ կարող ենք դատողություններ անել՝ արդյո՞ք պատշաճ է եղել այդ գաղտնագրումը»,- ամփոփեց իրավապաշտպանը:
Այդուհանդերձ, նա վստահություն հայտնեց, որ եթե Կարմիր խաչն այդ տողերը ջնջել է, ապա մտահոգություն է ունեցել դրանց «տեղ հասնելու պարագայում» Հակոբ Ինջիղուլյանի ճակատագրի վերաբերյալ:
Ըստ Սաքունցի, ի վերջո, կարևորն այն է , որ նամակագրություն է պահպանվում, որ կա վստահություն, որ Հակոբ Ինջիղուլյանը գոնե այս պահին ողջ է ու արտաքին աշխարհի հետ կապն ապահովվում է:










