Ռուսաստանի և Իրանի նպատակը Աֆրինի քրդերին համոզելն էր, որ ընդունեն Դամասկոսի իշխանություններին․ արաբագետ

21:47 • 31.01.18

Արաբագետ Սարգիս Գրիգորյանի խոսքով՝ նույնիսկ Թուրքիան պատկերացում չունի, թե ինչ ընթացք կստանան Սիրիայի Աֆրինում իր կողմից նախաձեռնված «Ձիթենու ճյուղ» ռազմական գործողությունները: Նա Tert.am-ի հետ զրույցում նկատեց՝ հիմա ռազմական գործողությունների ընթացքը դանդաղել է:

«Ակնհայտ է, որ Աֆրինում ռազմական գործողությունները սկսելը քարոզչական  հնարք էր: Ասում են , որ քրդական Ժողովրդական ինքնապաշտպանական ջոկատների (ԺԻՋ-YPG)-ի և  Իսլամանական պետություն ահաբեկչական կազմակերպության դեմ է ուղղված, փորձում են ճնշել առաջիններին»,-ասաց նա:

Անդրադառնալով թուրքական իշխանությունների  կողմից հնչող հայտարարություններին, թե մտադիր են հասնել մինչև Իրաք, արաբագետը նշեց, որ այստեղ արդեն Թուրքիան խոչընդոտների կհանդիպի․ բացի քրդական Ժողովրդական ինքնապաշտպանական ջոկատներից՝ այս ճանապարհին կանգնած է  երկու հազարանոց ամերիկյան զորախումբը:

«Եվ թուրքական կողմի հայտարարություններն էլ ունեն իրենց հասցեատերը, որն է՝ Վաշինգտոնը: Ցույց են տալիս, որ իրենք վճռական են տրամադրված, և ԱՄՆ-ը պետք է հստակեցնի իր դիրքորոշումը՝ իրենց կողքի՞ն են, թե՞ քրդական ուժերի կողքին: Բայց դա նորից քարոզչական համատեքստում է արվում՝ տրամադրություններ ստուգելու համար»,- ասաց նա:

Սարգիս Գրիգորյանի խոսքով, ԱՄՆ-ի դիրքորոշումը պարզ է․նրանց դաշնակիցները քրդական Ժողովրդավարական ինքնապաշտպանական ջոկատներն են, որոնց դեմ էլ հենց թուրքերը կռվում են: «ԱՄՆ-ի դիրքորոշումը Անկարայի համար պարզ է, պարզապես ստուգեց և վերջնական պարզեց իր համար ԱՄՆ-ի դիրքորոշումը»,- նշեց նա:

Միևնույն ժամանակ  նա նկատեց, որ ԱՄՆ-ը ի սկզբանե չէր կարող Թուրքիային ավելի սաստող հայտարարություններ անել, քանի որ ՆԱՏՕ-ում դաշնակիցներ են: «Բայց դա չէր նշանակում, որ Վաշինգտոնը զիջում էր Անկարային, և կկատարեր Թուրքիայի պահանջը՝ հանել իր ռազմական ուժերը Աֆրինից։ Տեսակետների հստակեցումներ են տեղի ունենում, բայց այն, ինչ տեղի է ունենում ցամաքում, պետք է մտահոգի ոչ միայն Միացյալ Նահանգներին, այլ նաև՝ այլ խաղացողներին, առաջին հերթին՝ Սիրիայի ներկայիս իշխանություններին․ որովհետև մենք տեսնում ենք, որ այս ռազմական գործողությունների արդյունքում Սիրիայում մի քանի տեղ թուրքական դրոշ  է բարձրանում: Արդյո՞ք դա Սիրիայի սուվերենության հետ կապված խնդիր չէ: Սա պետք է ազդակ լինի, որ բացի նրանից, որ Թուրքիան իրոք վճռական է տրամադրված, այլ նաև՝ Սիրիայի հակամարտության կարգավորման գործընթացում  կարող է ավելի ամուր դիրքերից խոսել»:

Անդրադառնալով Աֆրինի գործողությունների վերաբերյալ Ռուսաստանի և Իրանի վերաբերմունքին` Սարգիս Գրիգորյանը նկատեց՝ նրանց ցանկությունն ի սկբանե համապատասխանում էր Սիրիայի իշխանությունների նպատակներին․ ցանկանում էին, որ քրդերին պարզապես ընդունեն Դամասկոսի իշխանություններին՝ որպես իրենց անվտանգությունն ապահովող ուժ:

«Ռուսաստանի և Իրանի նպատակը հետևյալն էր՝ քրդերին համոզել, որ ընդունեն Դամասկոսի իշխանություններին, որոնք կարող էին կանգնեցնել թուրքերին: Հայտնի է, որ Աֆրինում սիրիական բանակ չկա, և Իրանը, Ռուսաստանը, Սիրիան փորձում էին փոխել իրավիճակ, և Դամասկոսը բերել Աֆրին, բայց կարծես թե դա չստացվեց,- ասաց նա՝ հավելելով, որ, այնուամենայնիվ, չպետք է բացառել, որ այլ փուլերում քրդերը համոզվեն, որ Սիրիայի կառավարությանը իրենց անվտանգությունն ապահովելու վերաբերյալ կոչը խնդրի լուծումներից, թուրքական առաջխաղացումը կանգնեցնելու տարբերակներից մեկն է,- բայց քրդերը դեռ պայքարում են»:

Սարգիս Գրիգորյանը չհամաձայնեց այն դիտարկումների հետ, թե Հայաստանը ակտիվ չէ Սիրիայի գործընթացներում:  Նկատեց՝ սիրիահայերը բավական ակտիվ են այստեղ:

«Սոչիում սիրիական հիմնախնդրի բանակցություններում հայեր էլ են մասնակցում։ Մենք ակտիվ ենք, փորձում ենք զգալ զարկերակը, մոտ լինել բանակցություններին: Սիրիական հակամարտության այս փուլում ցանկացած բանակցային գործընթաց դրական կազդի ընդհանուր հակամարտության լուծման վրա»,- ասաց նա:

Աֆրինում և Մանբիչում, որոնք Թուրքիան մտադիր է վերցնել, ապրում են հայեր։ Արաբագետի դիտարկմամբ՝ թուրքական կանոնավոր բանակը, որտեղ կան նաև ծայրահեղական զինվորականներ, չգիտենք, թե ինչ բռնի գործողություններ կիրականացնի այդ տարածքների բնակիչների նկատմամբ:

Մերձավոր Արևելքում ցնցումներն իրենց ազդեցությունը ունենալու են նաև Հայաստանի վրա: «Հայաստանը պետք է ամուր լինի՝ այդ ցնցումներին դիմակայելու համար»,- ասաց նա:

Կանխատեսելով Սիրիայում թուրքական իշխանությունների կողմից նախատեսած ռազմական գործողությունների ապագան՝ Սարգիս Գրիգորյանը այնուամենայնիվ  եզրակացրեց՝ քրդական խմբավորումները դժվար թե թույլ տան Թուրքիայի զորամիավորումների առաջխաղացումը, ինչը դժվար թե Թուրքիան կանխատեսած չլիներ: